گزارش تازه منتشرشده از سوی FAO درباره «ارزیابی جهانی منابع جنگلی» نشان میدهد که با وجود تهدیدهای ناشی از گرمایش زمین و توسعه صنعتی، برخی کشورها توانستهاند جنگلهای خود را بهطور چشمگیری گسترش دهند.
بر اساس این گزارش، در حال حاضر ۴.۱۴ میلیارد هکتار از سطح زمین پوشیده از جنگل است؛ رقمی که ۳۲ درصد از کل خشکیهای جهان را تشکیل میدهد. سهم سرانه پوشش جنگلی نیز ۰.۵۰ هکتار محاسبه شده و مناطق استوایی با ۴۵ درصد سهم بیشترین بخش از جنگلهای جهان را در اختیار دارند.
توزیع جهانی جنگلها
بر اساس دادههای FAO، اروپا حدود ۲۵ درصد از کل جنگلهای جهان را در اختیار دارد و آمریکای جنوبی به دلیل بالاترین نسبت پوشش جنگلی نسبت به مساحت، پرتراکمترین منطقه محسوب میشود. همچنین تنها پنج کشور؛ روسیه، برزیل، کانادا، آمریکا و چین، مجموعاً ۵۴ درصد از تمام جنگلهای جهان را در خود جای دادهاند.
کاهش سرعت جنگلزدایی در جهان
گزارش FAO نشان میدهد که سرعت جنگلزدایی طی دهههای اخیر کاهش یافته است؛ بهطوری که بین سالهای ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۰ سالانه ۱۰.۷ میلیون هکتار جنگل از دست میرفت، اما این رقم در دهه گذشته به ۴.۱۲ میلیون هکتار کاهش یافته است. با این وجود، از سال ۱۹۹۰ تاکنون تقریباً ۴۸۹ میلیون هکتار جنگل نابود شده است.
جنگلهای طبیعی که ۹۲ درصد از کل جنگلهای جهان را تشکیل میدهند، طی سالهای ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۵ حدود ۳۲۴ میلیون هکتار کاهش یافتهاند، هرچند سرعت این کاهش در دوره ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ به حدود ۶.۹۷ میلیون هکتار در سال رسیده و نسبت به دهههای قبل روند کندتری را نشان میدهد.
کشورهایی که جنگلهای خود را بیشترین میزان افزایش دادند
گزارش FAO نشان میدهد که با وجود فشارهای اقلیمی، چند کشور موفق شدهاند پوشش جنگلی خود را بهطور مستمر گسترش دهند. چین با افزایش سالانه ۱.۶۸۶ میلیون هکتار در جایگاه نخست قرار دارد. پس از آن روسیه با ۹۴۲ هزار هکتار و هند با ۱۹۱ هزار هکتار در رتبههای دوم و سوم قرار گرفتهاند.
جایگاه ترکیه
در دوره مورد بررسی، ترکیه سالانه ۱۱۸ هزار هکتار (معادل ۰.۵۳ درصد) به جنگلهای خود افزوده و به همین دلیل رتبه اول اروپا و رتبه چهارم جهان را در افزایش پوشش جنگلی کسب کرده است. پس از ترکیه، کشورهایی چون استرالیا (۱۰۵ هزار هکتار)، فرانسه (۹۵,۹۰۰ هکتار)، اندونزی (۹۴,۱۰۰ هکتار)، آفریقای جنوبی (۸۷,۶۰۰ هکتار)، کانادا (۸۲,۵۰۰ هکتار) و ویتنام (۷۲,۸۰۰ هکتار) قرار دارند.
کشورهایی که بیشترین جنگلزدایی را تجربه کردند
در مقابل این روند، برخی کشورها همچنان با جنگلزدایی گسترده روبهرو هستند. برزیل با کاهش سالانه ۲.۹۴۲ میلیون هکتار در صدر قرار دارد و پس از آن آنگولا (۵۱۰ هزار هکتار)، تانزانیا (۴۶۹ هزار هکتار)، میانمار (۲۹۰ هزار هکتار)، کنگو (۲۸۳ هزار هکتار) و موزامبیک (۲۶۷ هزار هکتار) بیشترین کاهش را ثبت کردهاند. افزون بر این کشورها، کامبوج، پرو، بولیوی و پاراگوئه نیز در فهرست کشورهایی قرار میگیرند که بالاترین میزان جنگلزدایی را تجربه کردهاند.
FAO تأکید میکند که بهجز کامبوج، تمام کشورهایی که بیشترین جنگلزدایی را دارند، در آفریقا و آمریکای جنوبی واقع شدهاند.
دلایل کاهش جنگلها: آتشسوزیها در صدر
گزارش FAO نشان میدهد آتشسوزیها همچنان بزرگترین عامل تخریب جنگلها هستند. بین سالهای ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۹، سالانه حدود ۱۳۰ میلیون هکتار جنگل در جهان تحتتأثیر آتشسوزی قرار گرفته است. همچنین آفات، بیماریها و رویدادهای شدید جوی تنها در سال ۲۰۲۰ حدود ۴۱ میلیون هکتار از جنگلهای جهان را تخریب کردهاند.
مساحت جنگلها در مناطق تحت «حفاظت قانونی» نیز طبق گزارش FAO حدود ۸۱۳ میلیون هکتار است؛ رقمی که ۲۰ درصد از کل جنگلهای جهان را تشکیل میدهد.
پیوستن به گفتگو