شهرداری کلانشهر ازمیر با هدف افزایش ایمنی شهر در برابر زلزله و حرکت بهسوی الگوی «شهر تابآور»، اجرای طرح جامع جدید زلزله ازمیر را آغاز کرد. این طرح که بر پایه دادههای علمی و رویکردی چندرشتهای تدوین میشود، با امضای پروتکل همکاری میان شهرداری کلانشهر ازمیر، دانشگاه دوکوز ایلول و مؤسسه فناوری عالی ازمیر رسماً وارد مرحله اجرا شد.
پروتکل همکاری در مراسمی با حضور جمیل توگای، شهردار کلانشهر ازمیر، رؤسای دو دانشگاه و جمعی از مدیران شهری و دانشگاهیان به امضا رسید. دکتر توغای در این مراسم تأکید کرد که تکمیل این طرح «یکی از بزرگترین خدمات انجامشده به شهروندان ازمیر، مدیریتهای محلی و نهادهای فعال در این شهر» خواهد بود.
شهرداری کلانشهر ازمیر اعلام کرده است که در این طرح، هدف صرفاً کاهش خسارات احتمالی زلزله نیست؛ بلکه ارتقای کیفیت زندگی شهری، همزیستی با طبیعت و ایجاد یک مدل پایدار و بلندمدت از شهر مقاوم در برابر بحرانها نیز دنبال میشود.
طرحی همسو با برنامه راهبردی ۲۰۲۵–۲۰۲۹
طرح جامع جدید زلزله ازمیر، در چارچوب برنامه راهبردی ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۹ شهرداری و با محور «مدیریت شهری مقاوم در برابر بحرانهای چندگانه» تهیه میشود. این سند، یک نقشه راه یکپارچه و پیشگیرانه برای ارزیابی ریسکها، برنامهریزی شهری و مدیریت بحران در مقیاس کلانشهر ازمیر ارائه میدهد.
ارزیابی جامع ریسکهای شهری
شهردار ازمیر با اشاره به سابقه فعالیتهای زلزلهمحور در این شهر گفت: مطالعات مرتبط با زلزله در ازمیر نخستینبار در سال ۱۹۹۸ و در قالب پروژه بینالمللی RADIUS آغاز شد، اما از آن زمان تاکنون یک طرح جامع بهروز و یکپارچه تهیه نشده بود. به گفته وی، پس از زلزله ۳۰ اکتبر، اقدامات مهمی انجام شده، اما همچنان لازم است کل شهر از منظر زمینشناسی، گسلها، سازهها، زیرساختها و برنامهریزی شهری بهصورت جامع ارزیابی شود.
نقش دانشگاهها در تدوین طرح
رئیس دانشگاه دوکوز ایلول با بیان اینکه این دانشگاه از معدود مراکز علمی ترکیه است که تمامی رشتههای مرتبط با زلزله را در خود جای داده، اعلام کرد هدف، ارتقای مرکز پژوهشی زلزله این دانشگاه به سطح یک مؤسسه تحقیقاتی پیشرو در کاهش ریسک زلزله است؛ مرکزی که نهتنها پس از وقوع زلزله، بلکه پیش از آن نیز بر کاهش خطرات تمرکز داشته باشد.
رئیس مؤسسه فناوری عالی ازمیر نیز تأکید کرد که بلایای طبیعی ذاتاً کشنده نیستند و با رویکرد علمی، پیشگیرانه و عقلانی میتوان تلفات و خسارات را بهطور جدی کاهش داد. وی ابراز امیدواری کرد این پروژه به الگویی موفق برای سایر شهرهای ترکیه تبدیل شود.
تشکیل شورای هماهنگی طرح
برای اجرای طرح جامع زلزله، شورای هماهنگی تشکیل شده است. بر این اساس، پروژه با مسئولیت مشترک دانشگاه دوکوز ایلول و مؤسسه فناوری عالی ازمیر پیش میرود. مدیریت علمی طرح بر عهده تیمی از اساتید دانشگاهی قرار دارد و حوزههای تخصصی مختلف را پوشش میدهد.
تمرکز بر ۸ محور علمی
مطالعات طرح جامع زلزله ازمیر در هشت محور اصلی انجام خواهد شد که شامل:
- تعیین خطر زلزله با رویکردهای زمینشناسی، ژئوفیزیکی و ژئوتکنیکی
- ارزیابی ریسک سازهها و زیرساختهای شهری
- توسعه زیرساختهای اطلاعاتی زلزله
- برنامهریزی شهری و ضوابط ساختوساز
- چارچوبهای حقوقی و اداری
- مدلهای مالی و تأمین منابع
- آموزش، آگاهیبخشی و آمادگی اجتماعی
- توسعه مدل مدیریت ریسک زلزله
تجمیع دادهها برای برنامهریزی ایمن
شهرداری ازمیر اعلام کرد با تکمیل مطالعات مربوط به موجودی ساختمانها، ریزپهنهبندی، زلزلهخیزی و حتی خطر سونامی، تمامی دادههای لازم برای برنامهریزی شهری ایمن در یک ساختار واحد تجمیع خواهد شد. این اطلاعات مبنای تصمیمگیریهای آینده در حوزه عمران، شهرسازی و مدیریت بحران قرار میگیرد.
هدف نهایی: شهری ایمن با کیفیت زندگی بالاتر
در نهایت، شهرداری کلانشهر ازمیر تأکید دارد که طرح جامع جدید زلزله، تنها یک سند فنی نیست؛ بلکه گامی اساسی برای ایجاد شهری ایمن، تابآور، پایدار و برخوردار از کیفیت زندگی بالاتر برای شهروندان ازمیر به شمار میرود.




پیوستن به گفتگو